Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 1: Xây dựng và giữ gìn tình bạn? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. C. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác. D. Tình bạn đẹp cần sự chân thành, quan tâm và giúp đỡ lẫn nhau.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 1: Xây dựng và giữ gìn tình bạn, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Giữ lời hứa và tôn trọng bạn là cách giữ gìn tình bạn. B. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 1: Xây dựng và giữ gìn tình bạn, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Tình bạn là mối quan hệ tốt đẹp giữa những người có cùng sở thích, cùng chia sẻ niềm vui và nỗi buồn. C. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 1: Xây dựng và giữ gìn tình bạn, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Ở tuổi học sinh, tình bạn trong sáng là một trong những điều đáng quý nhất. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 1: Xây dựng và giữ gìn tình bạn, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Nam và Bảo là đôi bạn thân từ lớp 6. Một lần, trong giờ kiểm tra, Bảo quên mang thước kẻ nên Nam đã cho Bảo mượn thước của mình. Ngược lại, khi Nam bị ốm phải nghỉ học, Bảo đã chép bài giúp Nam và mang vở đến tận nhà cho Nam mượn. Hai bạn luôn giúp đỡ lẫn nhau như vậy.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 1: Xây dựng và giữ gìn tình bạn để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Có lần, hai bạn hiểu lầm nhau vì một chuyện nhỏ và giận nhau suốt một tuần. Sau đó, Nam chủ động đến gặp Bảo, nói rõ sự hiểu lầm và xin lỗi. Bảo cũng thừa nhận mình đã nóng vội. Hai bạn làm hòa và càng quý trọng tình bạn của mình hơn. Câu chuyện cho thấy tình bạn đẹp cần sự chân thành, bao dung và biết tha thứ.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Vì sao "im lặng trước bắt nạt học đường" là hành vi không nên? Nêu 2 lí do.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Em hãy viết một đoạn văn ngắn (5–7 câu) về tình bạn đẹp mà em trân trọng.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Lập kế hoạch 1 tuần để lớp em xây dựng tình bạn đoàn kết (ghi rõ việc làm, thời gian, người thực hiện). ---
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-D, 2-A, 3-B, 4-C.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (D): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Tình bạn đẹp cần sự chân thành, quan tâm và giúp đỡ lẫn nhau."
- Câu 2 (A): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Giữ lời hứa và tôn trọng bạn là cách giữ gìn tình bạn."
- Câu 3 (B): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Tình bạn là mối quan hệ tốt đẹp giữa những người có cùng sở thích, cùng chia sẻ niềm vui và nỗi buồn."
- Câu 4 (C): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Ở tuổi học sinh, tình bạn trong sáng là một trong những điều đáng quý nhất."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Tình bạn là mối quan hệ tốt đẹp giữa những người có cùng sở thích, cùng chia sẻ niềm vui và nỗi buồn. Một tình bạn đẹp giúp em cảm thấy vui vẻ, tự tin hơn, học tập tốt hơn và vượt qua khó khăn dễ dàng hơn.
- Tổng kết ghi nhớ: Tình bạn đẹp cần sự chân thành, quan tâm và giúp đỡ lẫn nhau.; Giữ lời hứa và tôn trọng bạn là cách giữ gìn tình bạn.; Khi có mâu thuẫn, hãy bình tĩnh nói chuyện để hiểu nhau hơn.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Nam và Bảo là đôi bạn thân từ lớp 6. Một lần, trong giờ kiểm tra, Bảo quên mang thước kẻ nên Nam đã cho Bảo mượn thước của mình. Ngược lại, khi Nam bị ốm phải nghỉ học, Bảo đã chép bài giúp Nam và mang vở đến tận nhà cho Nam mượn. Hai bạn luôn giúp đỡ lẫn nhau như vậy.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 1: Xây dựng và giữ gìn tình bạn (Tình bạn đẹp cần sự chân thành, quan tâm và giúp đỡ lẫn nhau.; Giữ lời hứa và tôn trọng bạn là cách giữ gìn tình bạn.; Khi có mâu thuẫn, hãy bình tĩnh nói chuyện để hiểu nhau hơn.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Có lần, hai bạn hiểu lầm nhau vì một chuyện nhỏ và giận nhau suốt một tuần. Sau đó, Nam chủ động đến gặp Bảo, nói rõ sự hiểu lầm và xin lỗi. Bảo cũng thừa nhận mình đã nóng vội. Hai bạn làm hòa và càng quý trọng tình bạn của mình hơn. Câu chuyện cho thấy tình bạn đẹp cần sự chân thành, bao dung và biết tha thứ.
- Bài 4: Gợi ý: im lặng khiến người bắt nạt tiếp tục hành vi xấu; khiến bạn bị bắt nạt cảm thấy cô đơn, không được bảo vệ.
- Bài 5: Đáp án mở; chấp nhận đoạn văn đúng chủ đề, câu văn rõ ràng, cảm xúc chân thành.
- Bài 6: Đáp án mở; chấp nhận kế hoạch có việc làm cụ thể, thời gian rõ ràng, phân công hợp lí.