Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 8: Phong trào Tây Sơn? A. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. B. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. C. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác. D. Lãnh đạo: ba anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ, khởi nghĩa năm 1771.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 8: Phong trào Tây Sơn, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Thắng lợi: lật đổ chúa Nguyễn, chúa Trịnh; thắng Xiêm (1785), thắng Thanh (1789). B. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 8: Phong trào Tây Sơn, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Nguyên nhân bùng nổ: Cuối thế kỉ XVIII, xã hội Đàng Trong và Đàng Ngoài đều khủng hoảng sâu sắc. C. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 8: Phong trào Tây Sơn, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chính quyền Lê – Trịnh ở Đàng Ngoài suy yếu. D. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 8: Phong trào Tây Sơn, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Câu hỏi: Vì sao chiến thắng Ngọc Hồi – Đống Đa (1789) có ý nghĩa đặc biệt?
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 8: Phong trào Tây Sơn để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Lời giải: Vì chiến thắng này đã đánh tan 29 vạn quân Thanh xâm lược chỉ trong vài ngày Tết Kỉ Dậu, giải phóng Thăng Long, giữ vững độc lập dân tộc. Chiến thắng thể hiện tài thao lược của vua Quang Trung và tinh thần chiến đấu anh dũng của quân dân Tây Sơn.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Phân tích tác động hai mặt của cách mạng công nghiệp đối với giai cấp công nhân.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Nêu mối quan hệ giữa cách mạng tư sản và cách mạng công nghiệp ở Anh.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Vì sao Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền (1789) được coi là văn kiện tiến bộ nhưng vẫn còn hạn chế?
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-D, 2-A, 3-B, 4-C.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (D): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Lãnh đạo: ba anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ, khởi nghĩa năm 1771."
- Câu 2 (A): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Thắng lợi: lật đổ chúa Nguyễn, chúa Trịnh; thắng Xiêm (1785), thắng Thanh (1789)."
- Câu 3 (B): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Nguyên nhân bùng nổ: Cuối thế kỉ XVIII, xã hội Đàng Trong và Đàng Ngoài đều khủng hoảng sâu sắc."
- Câu 4 (C): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Chính quyền Lê – Trịnh ở Đàng Ngoài suy yếu."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Nguyên nhân bùng nổ: Cuối thế kỉ XVIII, xã hội Đàng Trong và Đàng Ngoài đều khủng hoảng sâu sắc. Chúa Nguyễn ở Đàng Trong ăn chơi xa xỉ, quan lại tham nhũng, nông dân khổ cực.
- Tổng kết ghi nhớ: Lãnh đạo: ba anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ, khởi nghĩa năm 1771.; Thắng lợi: lật đổ chúa Nguyễn, chúa Trịnh; thắng Xiêm (1785), thắng Thanh (1789).; Ý nghĩa: thống nhất đất nước, bảo vệ độc lập dân tộc.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Câu hỏi: Vì sao chiến thắng Ngọc Hồi – Đống Đa (1789) có ý nghĩa đặc biệt?
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 8: Phong trào Tây Sơn (Lãnh đạo: ba anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ, khởi nghĩa năm 1771.; Thắng lợi: lật đổ chúa Nguyễn, chúa Trịnh; thắng Xiêm (1785), thắng Thanh (1789).; Ý nghĩa: thống nhất đất nước, bảo vệ độc lập dân tộc.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Lời giải: Vì chiến thắng này đã đánh tan 29 vạn quân Thanh xâm lược chỉ trong vài ngày Tết Kỉ Dậu, giải phóng Thăng Long, giữ vững độc lập dân tộc. Chiến thắng thể hiện tài thao lược của vua Quang Trung và tinh thần chiến đấu anh dũng của quân dân Tây Sơn.
- Bài 4: Tích cực: tạo việc làm, tăng năng suất; tiêu cực: bóc lột nặng nề, điều kiện lao động khắc nghiệt, đời sống công nhân khổ cực.
- Bài 5: Cách mạng tư sản tạo điều kiện chính trị cho cách mạng công nghiệp; cách mạng công nghiệp củng cố địa vị kinh tế của giai cấp tư sản.
- Bài 6: Tiến bộ: đề cao quyền con người; hạn chế: chỉ bảo vệ quyền lợi của giai cấp tư sản, nông dân và người nghèo vẫn bị bóc lột.