Phạm vi: Bài 10–12 (Chủ nghĩa đế quốc; Phong trào công nhân và chủ nghĩa Mác; Chiến tranh thế giới thứ nhất và Cách mạng tháng Mười Nga).
Phần 1: Cơ bản
Bài 1. Chủ nghĩa đế quốc là gì? Nêu thời điểm ra đời của nó.
Bài 2. Kể tên hai khối quân sự đối đầu nhau trước Chiến tranh thế giới thứ nhất và các nước chủ yếu trong mỗi khối.
Bài 3. Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản ra đời năm nào? Tác giả là ai?
Bài 4. Quốc tế thứ nhất được thành lập năm nào, ở đâu? Ai là linh hồn của tổ chức này?
Bài 5. Nêu thời gian diễn ra và kết quả của Công xã Pa-ri.
Bài 6. Chiến tranh thế giới thứ nhất bắt đầu và kết thúc năm nào?
Bài 7. Duyên cớ trực tiếp dẫn đến Chiến tranh thế giới thứ nhất là gì?
Bài 8. Cách mạng tháng Mười Nga diễn ra ngày nào (theo lịch mới)? Lực lượng lãnh đạo là ai?
Bài 9. Nêu hai hậu quả chính của Chiến tranh thế giới thứ nhất.
Bài 10. Phong trào Hiến chương diễn ra ở nước nào, vào thời gian nào?
Bài 11. Vì sao cuối thế kỉ XIX, các nước đế quốc tăng cường xâm chiếm thuộc địa?
Bài 12. Nêu tên hai tác phẩm quan trọng của C. Mác và Ph. Ăng-ghen.
Bài 13. Quốc tế thứ hai thành lập năm nào? Ý nghĩa của ngày Quốc tế Lao động 1/5 là gì?
Bài 14. Trong Chiến tranh thế giới thứ nhất, Mĩ tham chiến năm nào? Nêu ảnh hưởng của việc Mĩ tham chiến.
Bài 15. Sau Cách mạng tháng Mười, chính quyền mới ở Nga có tên gọi là gì?
Bài 16. Nêu một bài học rút ra từ thất bại của Công xã Pa-ri.
Phần 2: Nâng cao
Bài 17. So sánh nguyên nhân bùng nổ Chiến tranh thế giới thứ nhất và Chiến tranh thế giới thứ hai (chỉ nêu điểm giống nhau cơ bản).
Bài 18. Vì sao nói Công xã Pa-ri là nhà nước kiểu mới, khác hẳn các nhà nước tư sản?
Bài 19. Phân tích vai trò của Quốc tế thứ nhất đối với phong trào công nhân thế giới cuối thế kỉ XIX.
Bài 20. Cách mạng tháng Mười Nga thắng lợi đã tác động như thế nào đến phong trào giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa, trong đó có Việt Nam?
Bài 21. Giải thích câu nói của Lê-nin: "Chiến tranh thế giới thứ nhất là cuộc chiến tranh đế quốc phi nghĩa."
Bài 22. Vì sao sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, bản đồ chính trị châu Âu thay đổi sâu sắc?
Bài 23. Đánh giá vai trò của C. Mác và Ph. Ăng-ghen trong việc thành lập Quốc tế thứ nhất.
Bài 24. Từ sự thất bại của Công xã Pa-ri, em rút ra bài học gì về vai trò của chính đảng cách mạng đối với phong trào công nhân?
Đáp án
Bài 1. Chủ nghĩa đế quốc là giai đoạn độc quyền của chủ nghĩa tư bản, xuất hiện cuối thế kỉ XIX khi sản xuất và tư bản tập trung cao độ.
Bài 2. Khối Liên minh: Đức, Áo – Hung, I-ta-li-a (sau I-ta-li-a rời khối). Khối Hiệp ước: Anh, Pháp, Nga (sau có thêm Mĩ, I-ta-li-a…).
Bài 3. Năm 1848; tác giả: C. Mác và Ph. Ăng-ghen.
Bài 4. Ngày 28/9/1864, tại Luân Đôn (Anh); linh hồn là C. Mác.
Bài 5. Từ 18/3 đến 28/5/1871 (72 ngày). Kết quả: Công xã bị chính phủ tư sản Pháp đàn áp, thất bại, nhưng để lại nhiều bài học quý giá.
Bài 6. Bắt đầu 1914, kết thúc 1918.
Bài 7. Ngày 28/6/1914, Thái tử Áo – Hung bị ám sát tại Xa-ra-e-vô (Xéc-bi-a).
Bài 8. Ngày 7/11/1917 (25/10 theo lịch Nga cũ); Đảng Bôn-sê-vích do Lê-nin đứng đầu.
Bài 9. Khoảng 10 triệu người chết, hơn 20 triệu người bị thương; kinh tế châu Âu bị tàn phá nặng nề, nhiều đế quốc sụp đổ.
Bài 10. Ở Anh, từ năm 1836 đến năm 1848.
Bài 11. Vì các nước đế quốc cần nguyên liệu, thị trường tiêu thụ và nơi đầu tư tư bản; sự phát triển không đều khiến mâu thuẫn tranh giành thuộc địa gay gắt.
Bài 12. Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản (1848) và Tư bản (tập I, 1867) của C. Mác.
Bài 13. Năm 1889. Ngày 1/5 trở thành Ngày Quốc tế Lao động, biểu tượng đoàn kết đấu tranh của công nhân toàn thế giới (bắt nguồn từ cuộc bãi công ở Chi-ca-gô, Mĩ, ngày 1/5/1886).
Bài 14. Mĩ tham chiến năm 1917, làm cán cân lực lượng nghiêng hẳn về phe Hiệp ước, góp phần quyết định thắng lợi của phe này.
Bài 15. Chính quyền Xô viết (Chính phủ Xô viết).
Bài 16. Công nhân cần có chính đảng cách mạng lãnh đạo, cần liên minh với nông dân và đập tan triệt để bộ máy nhà nước cũ.
Bài 17. Điểm giống: đều do mâu thuẫn giữa các nước đế quốc về thị trường, thuộc địa và sự phân chia lại thế giới; đều là chiến tranh phi nghĩa, gây đau thương cho nhân loại.
Bài 18. Vì chính quyền thuộc về nhân dân lao động; bộ máy nhà nước cũ bị đập tan, thay bằng cơ quan do dân bầu ra, chịu sự kiểm tra, giám sát của dân; thi hành chính sách phục vụ lợi ích người lao động.
Bài 19. Quốc tế thứ nhất truyền bá chủ nghĩa Mác, đoàn kết công nhân các nước thành một mặt trận chung, ủng hộ Công xã Pa-ri, đấu tranh chống các khuynh hướng sai lầm trong phong trào công nhân, đặt nền móng cho các Quốc tế sau này.
Bài 20. Cách mạng tháng Mười mở ra con đường giải phóng dân tộc theo hướng vô sản; cổ vũ các dân tộc thuộc địa đứng lên đấu tranh. Ở Việt Nam, nó giúp Nguyễn Ái Quốc tìm ra con đường cứu nước đúng đắn — con đường cách mạng vô sản.
Bài 21. Vì đó là cuộc chiến tranh giữa các nước đế quốc nhằm tranh giành thuộc địa, thị trường; nhân dân các nước tham chiến không có lợi ích gì mà chỉ chịu đau thương, mất mát.
Bài 22. Vì nhiều đế quốc sụp đổ (Đức, Áo – Hung, Nga hoàng, Ốt-tô-man), nhiều quốc gia mới ra đời, nước Nga Xô viết xuất hiện, hệ thống Véc-xai – Oa-sinh-tơn được thiết lập, làm thay đổi căn bản bản đồ chính trị châu Âu.
Bài 23. Mác và Ăng-ghen là người đề xướng, trực tiếp soạn thảo văn kiện, định hướng tư tưởng cho Quốc tế thứ nhất, biến nó thành trung tâm đoàn kết phong trào công nhân quốc tế trên nền tảng chủ nghĩa Mác.
Bài 24. Phong trào công nhân muốn thắng lợi cần có chính đảng cách mạng của giai cấp công nhân lãnh đạo, có đường lối đúng đắn, biết liên minh với nông dân và các tầng lớp lao động khác, kiên quyết đập tan bộ máy nhà nước cũ.