Phần 1: Câu hỏi Trắc nghiệm (Nhận biết & Thông hiểu)
Câu 1. Nội dung nào sau đây phản ánh đúng kiến thức cần ghi nhớ trong bài Bài 3: Xây dựng truyền thống nhà trường và lập kế hoạch lao động công ích? A. Truyền thống nhà trường được xây dựng từ những việc làm tốt, đều đặn của mỗi học sinh. B. Bỏ qua các khái niệm cơ bản và chỉ học thuộc lòng kết quả cuối cùng mà không cần hiểu bản chất. C. Chỉ áp dụng kiến thức trong một trường hợp duy nhất, không cần kiểm tra điều kiện hay đơn vị. D. Các nội dung trong bài hoàn toàn độc lập và không có mối liên hệ nào với thực tiễn hay các bài học khác.
Câu 2. Khi học và vận dụng bài Bài 3: Xây dựng truyền thống nhà trường và lập kế hoạch lao động công ích, khẳng định nào dưới đây là chính xác? A. Không cần đọc kĩ đề bài hay phân tích dữ kiện trước khi thực hiện các bước giải. B. Lao động công ích rèn tính chăm chỉ, trách nhiệm và tinh thần vì cộng đồng. C. Mọi khái niệm trong bài đều có thể thay thế tùy ý cho nhau mà không làm thay đổi kết quả. D. Chỉ cần ghi đáp số ngắn gọn, bỏ qua toàn bộ bước lập luận, giải thích và kiểm tra lại.
Câu 3. Theo phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 3: Xây dựng truyền thống nhà trường và lập kế hoạch lao động công ích, phát biểu nào sau đây là đúng? A. Kết luận ngay kết quả khi chưa đối chiếu với quy tắc hoặc định nghĩa trong bài học. B. Thay đổi toàn bộ quy tắc trọng tâm của bài học theo cảm tính cá nhân. C. Truyền thống nhà trường là những giá trị, nếp sống và hoạt động tốt đẹp được nhiều thế hệ thầy cô và học sinh xây dựng, gìn giữ như tôn sư trọng đạo, hiếu học, đoàn kết, giúp đỡ bạn bè, giữ gìn vệ sinh và bảo vệ môi trường. D. Bỏ qua việc rèn luyện qua ví dụ minh họa và bài tập thực hành của tiết học.
Câu 4. Để nắm vững và vận dụng tốt bài Bài 3: Xây dựng truyền thống nhà trường và lập kế hoạch lao động công ích, học sinh cần lưu ý điều nào sau đây? A. Không cần ghi nhớ các lưu ý trọng tâm vì chúng không ảnh hưởng đến việc làm bài tập. B. Áp dụng ngược lại hoàn toàn so với quy tắc và hướng dẫn trong phần kiến thức trọng tâm. C. Chỉ cần đọc lướt tiêu đề bài học mà không cần nắm vững nội dung chi tiết từng mục. D. Lao động công ích là những công việc mang lại lợi ích cho tập thể và cộng đồng mà không nhằm mục đích thu lợi cá nhân, ví dụ dọn vệ sinh trường lớp, trồng và chăm sóc cây xanh, sửa chữa bàn ghế, giúp đỡ trường bạn khó khăn, dọn dẹp khu phố.
Phần 2: Bài tập Tự luận & Thực hành theo tiết học
Bài 1 (Cơ bản — Hệ thống hóa kiến thức trọng tâm). Dựa vào phần Kiến thức trọng tâm của bài Bài 3: Xây dựng truyền thống nhà trường và lập kế hoạch lao động công ích, em hãy trình bày các khái niệm, quy tắc hoặc nội dung cốt lõi của tiết học và nêu ý nghĩa của chúng.
Bài 2 (Thực hành — Phân tích & Giải mẫu theo ví dụ tiết học). Đọc kĩ tình huống/ví dụ trọng tâm của tiết học dưới đây, sau đó tự trình bày lại các bước thực hiện và nêu nhận xét rút ra:
Lớp 9A xây dựng kế hoạch lao động công ích trong tháng: mỗi tuần, một tổ phụ trách quét dọn sân trường và tưới cây; cuối tháng, cả lớp cùng sơn lại hàng ghế đá và trồng thêm mười cây hoa. Bạn lớp trưởng lập bảng phân công ghi rõ tổ, công việc, thời gian và người kiểm tra. Sau một tháng, sân trường sạch đẹp hơn, cây hoa nở rộ.
Bài 3 (Vận dụng — Áp dụng quy tắc ghi nhớ vào bài tập). Vận dụng các điểm ghi nhớ trọng tâm của bài Bài 3: Xây dựng truyền thống nhà trường và lập kế hoạch lao động công ích để giải thích hoặc thực hiện yêu cầu thực hành mở rộng sau:
Sau khi thực hiện, cả nhóm cùng đánh giá, rút kinh nghiệm và khen ngợi những bạn làm tốt.
Bài 4 (Luyện tập học kì — Mức độ Cơ bản). Nêu 2 lưu ý khi khảo sát thực trạng giao tiếp của học sinh trên mạng xã hội.
Bài 5 (Luyện tập học kì — Mức độ Thông hiểu). Nêu 2 biểu hiện của giao tiếp chưa phù hợp trên mạng xã hội.
Bài 6 (Luyện tập học kì — Mức độ Vận dụng & Nâng cao). Nêu 2 biện pháp phòng chống ô nhiễm và bảo vệ môi trường.
Phần 3: Đáp án & Hướng dẫn giải chi tiết
1. Đáp án phần Trắc nghiệm
- Bảng đáp án: 1-A, 2-B, 3-C, 4-D.
- Giải thích chi tiết:
- Câu 1 (A): Khẳng định đúng theo mục Ghi nhớ của bài: "Truyền thống nhà trường được xây dựng từ những việc làm tốt, đều đặn của mỗi học sinh."
- Câu 2 (B): Khẳng định đúng theo nội dung cốt lõi của tiết học: "Lao động công ích rèn tính chăm chỉ, trách nhiệm và tinh thần vì cộng đồng."
- Câu 3 (C): Khẳng định chuẩn xác theo phần Kiến thức trọng tâm: "Truyền thống nhà trường là những giá trị, nếp sống và hoạt động tốt đẹp được nhiều thế hệ thầy cô và học sinh xây dựng, gìn giữ như tôn sư trọng đạo, hiếu học, đoàn kết, giúp đỡ bạn bè, giữ gìn vệ sinh và bảo vệ môi trường."
- Câu 4 (D): Khẳng định đúng theo hướng dẫn trọng tâm của bài: "Lao động công ích là những công việc mang lại lợi ích cho tập thể và cộng đồng mà không nhằm mục đích thu lợi cá nhân, ví dụ dọn vệ sinh trường lớp, trồng và chăm sóc cây xanh, sửa chữa bàn ghế, giúp đỡ trường bạn khó khăn, dọn dẹp khu phố."
2. Hướng dẫn giải phần Tự luận & Thực hành
- Bài 1:
- Nội dung cốt lõi cần trình bày: Truyền thống nhà trường là những giá trị, nếp sống và hoạt động tốt đẹp được nhiều thế hệ thầy cô và học sinh xây dựng, gìn giữ như tôn sư trọng đạo, hiếu học, đoàn kết, giúp đỡ bạn bè, giữ gìn vệ sinh và bảo vệ môi trường. Xây dựng truyền thống nhà trường là trách nhiệm của mỗi học sinh thông qua lời nói, việc làm hằng ngày.
- Tổng kết ghi nhớ: Truyền thống nhà trường được xây dựng từ những việc làm tốt, đều đặn của mỗi học sinh.; Lao động công ích rèn tính chăm chỉ, trách nhiệm và tinh thần vì cộng đồng.; Kế hoạch lao động công ích cần cụ thể, khả thi, phân công rõ ràng và có đánh giá sau khi thực hiện.
- Bài 2:
- Hướng dẫn phân tích & trình bày: Dựa trực tiếp vào dữ kiện trong ví dụ minh họa của tiết học: Lớp 9A xây dựng kế hoạch lao động công ích trong tháng: mỗi tuần, một tổ phụ trách quét dọn sân trường và tưới cây; cuối tháng, cả lớp cùng sơn lại hàng ghế đá và trồng thêm mười cây hoa. Bạn lớp trưởng lập bảng phân công ghi rõ tổ, công việc, thời gian và người kiểm tra. Sau một tháng, sân trường sạch đẹp hơn, cây hoa nở rộ.
- Lưu ý khi trình bày: Xác định rõ yêu cầu, áp dụng đúng quy tắc/khái niệm trong mục 1 và kiểm tra lại kết quả cuối cùng.
- Bài 3:
- Phương pháp giải: Áp dụng các quy tắc ghi nhớ của bài Bài 3: Xây dựng truyền thống nhà trường và lập kế hoạch lao động công ích (Truyền thống nhà trường được xây dựng từ những việc làm tốt, đều đặn của mỗi học sinh.; Lao động công ích rèn tính chăm chỉ, trách nhiệm và tinh thần vì cộng đồng.; Kế hoạch lao động công ích cần cụ thể, khả thi, phân công rõ ràng và có đánh giá sau khi thực hiện.).
- Lời giải mẫu/Nhận xét: Sau khi thực hiện, cả nhóm cùng đánh giá, rút kinh nghiệm và khen ngợi những bạn làm tốt.
- Bài 4: Ví dụ: thu thập thông tin trung thực; tôn trọng quyền riêng tư của người được hỏi.
- Bài 5: Ví dụ: bình luận xúc phạm người khác; chia sẻ thông tin cá nhân của người khác khi chưa xin phép.
- Bài 6: Ví dụ: phân loại rác tại nguồn; tiết kiệm điện, nước; trồng cây xanh.